Tadżykistan - Ludzie i kultura

Etykieta i zwyczaje. Tadżykistan to strefa wpływów islamskich – kobiety chodzą zazwyczaj ubrane od stóp do głów. Co prawda, na ulicach można spotkać dziewczyny ubrane „po europejsku”, ale jest ich dużo mniej niż np. w sąsiednim Kirgistanie. Dla kobiet - koniecznie długie spódnice, ew. długie spodnie. Jest to kwestia szacunku dla kultury i religii. I oczywiście zakryte ramiona.

Mieszkańcy. Tadżykowie są swego rodzaju ciekawostką wśród narodów Azji Centralnej – jako jedyni mają „europejskie” rysy.

Bliżej granicy kirgiskiej spotyka się więcej Kirgizów (populacja kirgiska Murghabu to blisko 50%); im dalej – tym więcej Tadżyków. Pamirczycy, jak zwykli mówić o sobie mieszkańcy GBAO, to trochę inna bajka – mają bardzo silną własną tożsamość związaną z miejscem życia. W pamirskim tyglu miesza się mnóstwo nieco odmiennych grup, ludzie mówią 12 różnymi dialektami.

Swoistym freak show jest sytuacja polityczna w Tadżykistanie. Nieustannie od 1994 roku demokratyczne rządy prezydenckie sprawuje tam Emomali Rahmanow. Już dwa razy w przedłużeniu mandatu prezydenckiego musiała pomagać mu drobna zmiana konstytucji. W 2007 roku prezydent zmienił nazwisko, odrzucając rosyjską końcówkę –ow.

Przydatne języki. Urzędowym językiem jest tadżycki, ale kluczem jest rosyjski. Tak naprawdę znajomość tego języka otwiera wiele drzwi i pozwala na sukcesy w targowaniu się o cenę transportu czy czapki na bazarze. Gdzieniegdzie uda się dogadać po angielsku – głównie w biurach turystycznych albo agencjach.

Święta. Tadżykowie obchodzą swój Dzień Niepodległości 9 września.

Poza tym, jeśli już traficie na odwiedziny prezydenta w danym mieście (od czasu do czasu odwiedza on różne regiony kraju), należy uzbroić się w cierpliwość. Na kilka dni zamyka się wtedy sklepy, większość małych knajp, a drogi są nieprzejezdne.

Jedzenie. Pamirskie menu jest równie proste i surowe jak tutejsze góry: dania są niewymyślne, podobne do kuchni kirgiskiej. Chleb, podobnie jak w Kirgistanie czy Uzbekistanie, to lepioszki – płaskie okrągłe placki chlebowe.

Wśród dań głównych króluje baran w różnych postaciach – samo mięso, mięso w zupie, mięso w farszu, etc. Poza tym, można spróbować centralnoazjatyckich specjałów: lagmana, gołubcy (gołąbków), pilawa (bądź: plowa). Wysoko w górach można zostać poczęstowanym kumysem albo ajranem – kwaśnym kefirem.

Hitem na letni skwer są wszechobecne małe irańskie soczki orzeźwiające w torebkach ze słomką.

Religia. Pamirczycy to głównie ismailici, czyli grupa w islamie szyickim, jednak na traktowanie turystów religia nie ma wpływu.

Co warto przywieźć na pamiątkę. Ciekawych pamiątek lepiej szukać na bazarach niż w specjalnych „souvenir shops”, które czasem się zdarzają. Raz, że taniej; dwa, że można dostać coś mniej kiczowatego – kolorowe lokalne ciuchy czy wzorzyste kapcie.